தன்யூபு ஆறு என்பதற்கான மூலத்தைப் பார்

{{Geobox|River
<!-- &hearts Heading *** -->
| name                          =தான்யூபு ஆறு
| etymology                  = 
| nickname                   = 
| image                      =
| image_caption              = வியன்னாவில் தான்யூபு ஆறு
<!-- *** Country etc. *** -->
| country   = செருமனி
| country1  = ஆசுத்திரியா
| country2  = சுலோவாகியா
| country3  = அங்கேரி
| country4  = குரோழ்சியா
| country5  = செர்பியா
| country6  = பல்கேரியா
| country7  = உரொமேனியா
| country8  = மால்டோவா
| country9  = உக்கிரைன் 
<!-- *** Family *** -->
| parent                     =  
| city                       = உல்ம்
| city1                      =இங்கோசுதாது
| city2                      = உரோகன்பர்கு
| city3                      = லிஞ்சு
| city4                      = வியன்னா
| city5                      = பிராதிசுலாவா
| city6                      =கியோர்
| city7                      = புதாபெசுட்டு
| city8                      = துனவூய்வாரோசு
| city9                      = வுகோவர்
| city10                     = நோவிசாது
| city11                     = சேமுன்
| city12                     = பெல்கிரேடு
| city13                     = பான்செவோ
| city14                     = சுமேதெரவோ
| city15                     = துரோபேட்டா துர்னு-செவெரின்
| city16                     = கியூர்கியூ
| city17                     = பிரைலா
| city18                     = கலாதி
| city19                     =துல்சியா
| city20                     = காலாரசி
| city21                     = செர்னவோதாCernavoda
| city22                     = சுலினா
| city23                     = விதின்
| city24                     = உலோம்
| city25                     = உரூசே
| landmark                   = 
<!-- *** Locations *** -->
| source                     = [[Breg (river)|பிரேகு]]
| source_location            = [[Furtwangen|மர்திசுகபெல்லே]]
| source_region              = [[கருங்காடு]]
| source_country             = செருமனி
| source_length              = 2860
| source_length_unit         = கி.மீ.
| source_elevation           = 1078
| source_coordinates         = {{coord|48|05|44|N|08|09|18|E|display=inline}}
| source1                    = [[பிரிகாக்]]
| source1_location           = [[Sankt Georgen im Schwarzwald|புனித கியார்கன்]], [[கருங்காடு]]
| source1_country            = செருமனி
| source1_length             = 2860
| source1_length_unit        = கி.மீ.
| source1_elevation          = 940
| source1_coordinates        = {{coord|48|06|24|N|08|16|51|E|display=inline}}
| source_confluence_location = [[தோனவுஎசுசிங்கன்]]
| source_confluence_coordinates = {{coord|47|57|03|N|08|31|13|E|display=inline}}
| mouth                      = தான்யூபுக் கழிமுகம்
| mouth_country              = உரொமேனியா
| mouth_country1             = பல்கேரியா
| mouth_elevation            = 
| capital_coordinates        = 
| mouth_coordinates          = {{coord|45|13|3|N|29|45|41|E|display=inline,title}}
| length                     = 2860
| width                      = 
| watershed                  = 817000
| discharge                  = 7000
| discharge_location         =  [[Danube Delta|தான்யூபுக் கழிமுகம்]]முன்பு
| discharge1_average         = 580
| discharge1_note            = <br />30கி.மீ., நகருக்கு முன்பு
| discharge1_location        = பாசவு
| discharge2_average         = 1900
| discharge2_location        = வியன்னா
| discharge3_average         = 2350
| discharge3_location        = புதாபெசுட்டு
| discharge4_average         = 4000
| discharge4_location        = பெல்கிரேடு
<!-- *** Free fields *** -->
| free                       = 
<!-- *** Maps *** -->
| map                        = Danubemap.png
| map_caption                = தான்யூபு ஆற்றுத்தடம் சிவப்பில் உள்ளது
| map_locator                = 
<!-- *** Websites *** -->
| commons                    = 
| statistics                 = 
| website                    = 
<!-- *** Footnotes *** -->
| footnotes                  = 
<!-- Processed by Geoboxer 3.0 on 2007-11-11T20:13:11+01:00 --> |depth=1-8}}

[[படிமம்:Danube at Budapest, Margit Bridge.jpg|thumb|250px|[[புடாபெஸ்ட்]]டில் உள்ள மார்கிட் பாலத்திலிருந்து தன்யூப் ஆற்றின் தோற்றம்]]
[[படிமம்:Danubemap.png|thumb|250px|தன்யூப் ஆற்றின் பாதை]]

'''தான்யூபு''' ''(Danube)'' ({{IPAc-en|ˈ|d|æ|n|juː|b}} {{respell|DAN|ewb}}, [[#Names and etymology|மற்ற மொழிகளில் பல்வேறு பெயர்களில்]]) அழைக்கப்படுகிறது. இது ஐரோப்பாவின் இரண்டாவது நீளமான ஆறு ஆகும். வோல்கா இதைவிட பெரிய ஐரோப்பிய ஆறாகும். இது நடுவண், கிழக்கு ஐரோப்பாவில் அமைந்துள்ளது. இது ஜெர்மனியில் உள்ள கருங்காட்டில் இருந்து, பிரிகாக் (''Brigach''), பிரேகு (''Breg'') என்னும் இரண்டு சிறு ஆறுகளாகத் தோற்றம் பெறுகின்றது. இவை இரண்டும் இணையும் இடத்திலிருந்தே தான்யூபு ஆறு எனப் பெயர் பெறுகின்றது. இந்த ஆறு, [[கிழக்கு]] முகமாக 2850 கி.மீ. (1771 மைல்கள்) ஓடிப் பல கிழக்கு ஐரோப்பியத் தலைநகரங்கள் ஊடாகப் பாய்ந்து இறுதியில், [[உருமேனியா]], [[உக்கிரைன்]] ஆகிய நாடுகளிலுள்ள தான்யூபு கழிமுகத்தினூடாகக் [[கருங்கடல்|கருங்கடலில்]] கலக்கிறது.

தற்போது உள்ளது போலவே தான்யூபு ஆறு பல நூற்றாண்டுகளாக ஓர் முதன்மை வாய்ந்த அனைத்துலக நீர்வழியாக இருந்து வருகிறது. வரலாற்றில், உரோமப் பேரரசின் நீண்ட கால எல்லையாக இருந்துவந்த இது, இன்று பத்து நாடுகளின் ஊடாகப் பாய்ந்து செல்கிறது அல்லது, அவ்வெல்லைகளின் ஒரு பகுதியாக அமைந்துள்ளது. இந்நாடுகள், [[செருமனி]], [[ஆசுத்திரியா]], [[சுலோவாக்கியா]], [[அங்கேரி]], [[குரோழ்சியா]], [[செர்பியா]], [[பல்கேரியா]], [[உருமேனியா]], [[மால்டோவா]], [[உக்கிரைன்]] என்பவையாகும். இவற்றுடன், இதன் வடிநிலம் [[இத்தாலி]], [[போலந்து]], [[சுவிட்சர்லாந்து]], [[செக் குடியரசு]], [[சுலோவேனியா]], [[பொசுனியா எர்செகோவினா|பொசுனியாவும் எர்சகோவினாவும்]], [[மாந்தெனேகுரோ]], [[மாசிடோனியக் குடியரசு]], [[அல்பேனியா]] ஆகிய மேலும் பல நாடுகளின் பகுதிகளாக அமைந்துள்ளது.தான்யூபு ஆற்றுப் படுகை ஐரோப்பாவில் உயிர்ப்பன்மைக்குப் பெயர்பெற்றது. இது ஈட்டிமீன், சாந்தர், உச்சன், கெளுத்தி, விலாங்குவகை சார்ந்த நன்னீர் மீன்கள் போன்ற நூற்றுக்கணக்கான மீன் இனங்களுக்கு வாழிடமாக அமைந்துள்ளது. இது கெண்டை, சுறா, சாலமன், திருக்கை ஆகிய மீன்களின் வாழிடமும் ஆகும். தான்யூபு கழிமுகத்திலும் ஆற்றின் கீழ்ப்பகுதியிலும் முழு உவர்மீன்களும் வாழ்கின்றன. இவற்றுள் ஐரோப்பிய விலாங்கு, மடவை கொடுவாய்மீன் ஆகியவை உள்ளடங்கும்.

==பெயர்களும் சொற்பிறப்பியலும்==

[[Old European hydronymy|தொல் ஐரோப்பிய]] ஆற்றுப் பெயர்கள் [[Proto-Indo-European language|முன்னிந்தோ- ஐரோப்பிய]] மொழியின் ''*தானு'' எனும் சொல்லில் இருந்து பெறப்பட்டன. இதே வேர்ச்சொல்லில் இருந்து உருவாகிய பிற பெயர்களாக  [[தானுயெக்]], துவினா/[[தவுகவா]], [[Don River (Russia)|தான் ஆறு]], [[தானெத்சு]], [[தினீப்பர்]], [[தினீசுட்டிர்]], [[திசுனா]] என்பவை அமைகின்றன. இரிக் வேத சமக்கிருதத்தில் தாணு என்றால் ''பாய்மம்'' அல்லது ''''நீர்த்துளி'' என்று பொருள்படும்.  [[அவெஸ்தான் மொழி|அவெசுத]] மொழியில்,  ''தானு'' எனும் சொல் ''ஆறு'' எனும் பொருளைத் தருகிறது. இரிக் வேதத்தில், ''[[Danu (Asura)|தாணு]]'' அசுரன் விருத்திரனின் தாயாக ஒருதடவை வருகிறது.  ''தானு''  எனும் [[Scythian language|சுசிதிய]]  மொழிச் சொல் ''ஆறு'' எனும் பொருள்கொண்டதாகலாம்: ''தானப்பிரிசு'',  ''தானசுதியசு''என்பவற்றில் இருந்து வந்த சுசிதியச் சொற்களாகிய ''தினீப்பர்'', ''தினீசுட்டிர்'' என்பவை  ''*தானு அபரா'' "ஆற்றுக்குச் சேய்மையில்", ''*தானு நழ்தியா-'' "ஆற்றுக்கு அண்மையில்" என முறையே பொருள்படும்.<ref name="Mallory, J.P 2000. p. 106">Mallory, J.P. and Victor H. Mair.  ''The Tarim Mummies: Ancient China and the Mystery of the Earliest Peoples from the West''.  London: Thames and Hudson, 2000. p. 106. [http://i.ironau.ru/pdf/osjazfolk1949.pdf Абаев В. И. Осетинский язык и фольклор (Ossetian language and folklore). Moscow:  Publishing house of Soviet Academy of Sciences, 1949. P. 236]</ref>

( [[சமக்கிருதம்]] 'இசிராஸ் (iṣiras)'' "விரைந்த") எனும் சொல்லுக்கு நெருங்கிய  "கடும் விரைவு" எனப் பொருள்படும் தாகோத்திரேசியச் சொல்லில் இருந்து கடன்பெற்று பண்டைய கிரேக்கருக்கு அறிமுகமாகிய சொல்லாக   ''இஸ்த்ரோஸ்'' (Ἴστρος) விளங்கியது.<ref name="KaticicRadoslav" /> இலத்தின மொழியில் தான்யூபு,  ''{{lang|la|தான்பியசு, தானுவியசு}}'' அல்லது  ''{{lang|la|இஸ்தர்}}'' எனவெல்லாம் அறியப்பட்டிருந்தது.  [[Dacian language|தேசிய]]/[[Thracian language|திரேசிய]]  மொழிப்பெயர், மேற்பகுதி தான்யூபுக்குத் ''தொனாரிசு'' எனவும் கீழ்ப்பகுதி தான்யூபுக்கு ''இஸ்த்ரோஸ்'' எனவும் வழங்கியது.<ref name="KaticicRadoslav">[[Radoslav Katičić|Katičić, Radoslav]]. ''Ancient Languages of the Balkans, Part One''. Paris: Mouton, 1976: 144.</ref> திராகோ-[[Phrygian language|பிரிகிய]] மொழிப்பெயர் ''மதோவாசு'' ஆகும்.<ref>{{cite journal |url=http://www.jstor.org/discover/10.2307/40266286?uid=3739008&uid=2&uid=4&sid=21100741675271 |title=Matoas, the Thraco-Phrygian name for the Danube, and the IE root *madų |first=Robert |last=Dyer |page=91 |journal=Glotta |volume=52 |year=1974 |issue=1/2 |publisher=Vandenhoeck & Ruprecht (GmbH & Co. KG)}}</ref> இதன்பொருள்  "ஆகூழ்" என்பதாகும்.<ref name="Šašel2009">{{cite book |first=Marjeta |last=Šašel Kos |language=Slovenian, English|url=http://iza.zrc-sazu.si/pdf/Sasel_Kos_Ukrocena_lepotica.pdf |pages=42–50 |chapter=Reka kot božanstvo&nbsp;— Sava v antiki |trans_chapter=River as a Deity&nbsp;– The Sava in Antiquity |editor-first=Jožef |editor-last=Barachini |title=Ukročena lepotica: Sava in njene zgodbe |trans_title=The Tamed Beauty: The Sava and Its Stories |isbn=978-961-92735-0-0 |year=2009 |place=Sevnica |publisher=Javni zavod za kulturo, šport, turizem in mladinske dejavnosti}}</ref>

இலத்தீனப் பெயர் ஆண்பாலாகும். அற்றுக்கான சுலாவிக மொழிகளின் பெயர்களும் ஆண்பாலாகவே அமைகின்றன. இரைன் ஆற்றின் பெயரும் இலத்தீன மொழியிலும் சுலாவிக மொழிகளிலும் செருமன் மொழியிலும் ஆண்பாலாகவே அமைகிறது. செருமன்பெயராக ''தோனவு (Donau)'' ([[முந்து புத்தியல் செருமன்]] பெயராக ''தோனவ், டோனவ்'' ஆகியவை அமைகின்றன.<ref>''டோனவ் (Tonaw)''  [[செபாசுதிய பிரெஞ்சு]], ''வெல்ட்புச் (Weltbuch)'' (1542), [https://books.google.ch/books?id=dk9QLBxWmxcC&dq=tonach&pg=PT167#v=onepage&q=tonach&f=false 81]. ''Donaw'' e.g. in Leonhard Thurneisser zum Thurn, ''Pison'' (1572), [https://books.google.ch/books?id=PWhWAAAAcAAJ&pg=PR186#v=onepage&q&f=false 186]; spelling ''Donau'' from the 17th century.</ref> [[Middle High German]] ''Tuonowe''<ref>Grimm, ''[[Deutsche Grammatik]]'', [https://books.google.ch/books?id=Nc12irFmr6gC&pg=PA407  407].</ref>)பெண்பாலாகும். '' ஈரநிலம்'' எனப் பொருள்படும் இச்சொல் ''அவுவே'' (''[[Aue (toponymy)|-ouwe]]'' ) எனும் முன்னடையைப் பெற்று பெண்பால் ஆகிறது.

தான்யூபுப் படுகையில் அமைந்த நாடுகளில் வாழும் மக்கள் தங்கள் மொழிகளில் தானுவாசு எனும் சொல் ஒலிப்பு சார்ந்தவாறு தான்யூபு ஆற்றின் பெயரைக் கீழுள்ளபடி குறிப்பிடுகின்றனர்:

{{lang-de|Donau}} ({{IPA-de|ˈdoːnaʊ̯|}};

{{lang-ro|Dunărea}} ({{IPA-ro|ˈdunəre̯a|}});

{{lang-bg|Дунав, ''Dunav''}} ({{IPA-bg|ˈdunɐf|}});

{{lang-uk|Дунай, ''Dunai''}} ({{IPA-uk|duˈnɑj|}});

{{lang-pl|Dunaj}} ({{IPA-pl|ˈdũnaj}});

{{lang-it|Danubio}} ({{IPA-it|da'nubjo|}});

{{lang-rm|Danubi}}.

==புவிப்பரப்பியல்==
[[File:Danube basin.png|thumb|தான்யூபு வடிநிலப் படுகை]]

இது செருமனியில் உள்ள கருங்காட்டில் இருந்து, பிரிகாக் (''Brigach''), பிரேகு (''Breg'') என்னும் இரண்டு சிறு ஆறுகளாகத் தோற்றம் பெறுகின்றது. இவை இரண்டும் இணையும் இடத்திலிருந்தே தான்யூபு ஆறு எனப் பெயர் பெறுகின்றது. இந்த ஆறு, [[கிழக்கு]] முகமாக 2850 கி.மீ. (1771 மைல்கள்) ஓடிப் பல கிழக்கு ஐரோப்பியத் தலைநகரங்கள் ஊடாகப் பாய்ந்து இறுதியில், [[உருமேனியா]], [[உக்கிரைன்]] ஆகிய நாடுகளிலுள்ள தான்யூபுக் கழிமுகத்தினூடாகக் [[கருங்கடல்|கருங்கடலில்]] கலக்கிறது.

தற்போது உள்ளது போலவே தான்யூபு ஆறு பல நூற்றாண்டுகளாக ஓர் முதன்மை வாய்ந்த அனைத்துலக நீர்வழியாக இருந்து வருகிறது. வரலாற்றில், உரோமப் பேரரசின் நீண்ட கால எல்லையாக இருந்துவந்த இது, இன்று பத்து நாடுகளின் ஊடாகப் பாய்ந்து செல்கிறது அல்லது, அவ்வெல்லைகளின் ஒரு பகுதியாக அமைந்துள்ளது. இந்நாடுகள், [[செருமனி]], [[ஆசுத்திரியா]], [[சுலோவாக்கியா]], [[அங்கேரி]], [[குரோழ்சியா]], [[செர்பியா]], [[பல்கேரியா]], [[உருமேனியா]], [[மால்டோவா]], [[உக்கிரைன்]] என்பவையாகும்.<ref name=icpdr>{{cite web|url=http://www.icpdr.org/icpdr-pages/countries.htm|title=Countries of the Danube River Basin|publisher=International Commission for the protection of the Danube River|accessdate=2010-11-13}}</ref> Its [[வடிநிலம்]] extends into nine more.

==வடிநிலப் படுகை==

[[Image:The Danube Spills into the Black Sea.jpg|thumb|தான்யூபு கருங்கடலில் (படத்தில் உள்ள மேல் நீர்நிலை) கலக்கிறது.]]

[[File:Danubedelta chilia lobe satellite image.jpg|thumbnail|தான்யூபு கருங்கடலைச் சந்தித்தல்]]

இவற்றுடன், இதன் வடிநிலம் [[இத்தாலி]], [[போலந்து]], [[சுவிட்சர்லாந்து]], [[செக் குடியரசு]], [[சுலோவேனியா]], [[பொசுனியா எர்செகோவினா|பொசுனியாவும் எர்சகோவினாவும்]], [[மாந்தெனேகுரோ]], [[மாசிடோனியக் குடியரசு]], [[அல்பேனியா]] ஆகிய மேலும் பல நாடுகளின் பகுதிகளாக அமைந்துள்ளது.<ref name=icpdr /> The highest point of the drainage basin is the summit of ''[[Piz Bernina]]'' at the Italy–Switzerland border, at {{convert|4049|m}}.<ref>http://www.unece.org/fileadmin/DAM/env/water/blanks/assessment/black.pdf</ref>

==கிளையாறுகள்==
தான்யூபு ஆறு மேலும் பல நாடுகளில் இருந்து தோன்றிவரும் பல கிளையாறுகளால் செழிப்புறுகிறது. இக்கிளையாறுகள் தம்மளவில் முதன்மையான ஆறுகளாகும். அவற்றில் படகு போக்குவரத்து நடைபெற்று அவை தான்யூபு வழியாக கருங்கடலை அடைகின்றன. கீழே கிளையாறுகள் அவை கலக்கும் வரிசையில் அமைகின்றன:
{| style="width:590px;"
|-
| style="width:45%;"|
# [[இல்லெர்]] (நுழைவிடம் [[உல்ம்]])
# [[Lech (river)|இலெக்]]
# [[அல்த்மூகில்]] (நுழைவிடம் [[கெல்கீம்]])
# [[நாப்]] (நுழைவிடம் [[இரீகன்சுபர்கு]])
# [[Regen (river)|இரீகன்]] (நுழைவிடம் [[இரீகன்சுபர்கு]])
# [[இசார்]]
# [[Inn (river)|இன்]] (நுழைவிடம் [[பாசவு]])
# [[இல்சு]] (நுழைவிடம் [[பாசவு]])
# [[Enns (river)|என்சு]]
# [[Morava River, Central Europe|மொராவா]] (நுழைவிடம் [[தெவின் கோட்டை]])
# [[இராபா]] (நுழைவிடம் [[கியோர்]])
# [[வாகு]] (நுழைவிடம் [[கொமார்னோ]])
# [[கிரோன்]] (நுழைவிடம் [[சுதூரொவொ]])
# [[இபெஃப்]]
# [[சியோ]]
# [[திராவா]]
# [[வுகா (ஆறு)|வுகா]] (நுழைவிடம் [[வுகோவார்]])
#
| style="width:45%;"|
18. [[Tisza]]<br/>
19. [[சாவா]] (நுழைவிடம் [[பெல்கிரேடு]])<br/>
20. [[Timiș River (Danube)|திமிசு]] (நுழைவிடம் [[பஞ்சேவோ]])<br/>
21. [[பெரு மொரோவா]]<br/>
22. [[Caraş River|காராசு]]<br/>
23. [[Jiu River|யியூ]] (நுழைவிடம் [[பெக்கெட்]])<br/>
24. [[Iskar (river)|இசுகார்]] (நுழைவிடம் [[கிகன்]])<br/>
25. [[Olt River|ஓல்டு]] (நுழைவிடம் [[துர்னு மாகுரேல்]])<br/>
26. [[ஓசாம்]] (நுழைவிடம் [[நிகொபோல், பல்கேரியா]])<br/>
27. [[Argeș River|அர்கேசு]] (நுழைவிடம் [[ஓல்டெனிதா]])<br/>
28. [[Ialomița River|இலாலோமிதா]]<br/>
29. [[Siret River|சீரெத்]] (நுழைவிடம் [[கலாதி]])<br/>
30. [[Prut River|புரூத்]] (நுழைவிடம் [[கலாதி]])
|}

{{wide image|The confluence of the Sava into the Danube at Belgrade.jpg|900px|சாவா தான்யூபில் பெல்கிரேடில் கலத்தல். பெல்கிரேடு கோட்டையில் இருந்து எடுத்த படம், [[செர்பியா]] }}

==மேற்கோள்கள்==
{{Reflist|30em}}

==வெளி இணைப்புகள்==
{{Commons|Danube|தன்யூப்}}
* [http://pdf.wri.org/watersheds_2000/watersheds_europe_p2_38.pdf Danube watershed map and information from the World Resources Institute]
* [http://danubepanorama.net/en/ Danube Panorama Project]
*[http://danube.at.ua/ сайт о Дунае] {{ru icon}}
* [http://www.werow.com/en/guide/donau Danube and the sport of rowing]
* [https://www.flickr.com/groups/danube_river/pool/ Danube image pool on Flickr]
* [http://www.danube-river.org/ Danube Tourist Commission] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220206024032/http://www.danube-river.org/ |date=2022-02-06 }} {{de icon}}
* [http://danubemap.eu/park/en danubemap.eu - The Tourist Map of the Danube] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120105090451/http://danubemap.eu/park/en |date=2012-01-05 }}
*[http://www.icpdr.org/ International Commission for the Protection of the Danube River]
* [http://www.bridgesofbudapest.com/ Bridges of Budapest over the Danube]
* [http://www.thetimes.co.uk/tto/viewArticle.arc?articleId=ARCHIVE-The_Times-1877-06-14-12-001&pageId=ARCHIVE-The_Times-1877-06-14-12 Description of the Danube estuary in June 1877, ''The Times'' of London]

[[பகுப்பு:ஐரோப்பிய ஆறுகள்]]