imported>KanagsBOT: /* வெளி இணைப்புகள் */ clean up using AWB

2024-12-25T22:53:59Z

வெளி இணைப்புகள்: clean up using AWB

புதிய பக்கம்

{{Infobox country
| conventional_long_name = சிலி குடியரசு<br/>Republic of Chile
| native_name = {{native name|es|República de Chile}}
| common_name = சிலி
| name = {{collapsible list
| titlestyle = background:transparent;text-align:center;line-height:normal;font-size:84%;
}}
| image_flag = Flag of Chile.svg
| alt_flag =
| image_coat = Coat of arms of Chile (c).svg
| coa_size = 115
| national_motto = {{lang|es|Por la razón o la fuerza}}<br />("காரணத்தால் அல்லது பலத்தால்")
| national_anthem = <div style="padding-top:0.5em;">{{center|[[File:United States Navy Band - National Anthem of Chile.ogg]]}}</div>
| image_map = File:CHL orthographic (+all claims).svg
| map_width = 260px
| alt_map =
| map_caption = கடும் பச்சையில் சிலே; இளம் பச்சையில் கோரப்பட்ட ஆனால் கட்டுப்பாடற்ற பகுதி
| capital = [[சான் டியேகோ (சிலி)|சான் டியேகோ]]<sup>a</sup>
| coordinates = {{Coord|33|26|S|70|40|W|type:city}}
| largest_city = தலைநகர்
| official_languages =
| languages_type = தேசிய மொழி
| languages = [[எசுப்பானியம்]]
| languages2 =
| languages2_type =
| demonym = {{Unbulleted list
|சிலியன்}}
| religion = {{unbulleted list
|{{Tree list}}
* 62.1% [[கிறிஸ்தவம்|கிறித்தவம்]]
** 52.6% [[கத்தோலிக்க திருச்சபை|கத்தோலிக்கம்]]
** 9.5% ஏனைய கிறித்தவர்
{{Tree list/end}}
|37.4% [[சமயமின்மை]]
|0.5% ஏனையோர்}}
| religion_ref = <ref name="auto">{{cite web |url=https://es.statista.com/grafico/28553/las-religiones-mas-comunes-en-latinoamerica/ |title=Catholicism and evangelism: the two most common religions in Latin America |website=Statista |date=26 October 2022 |access-date=18 November 2022 |archive-date=19 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221119004809/https://es.statista.com/grafico/28553/las-religiones-mas-comunes-en-latinoamerica/ |url-status=live }}</ref>
| religion_year = 2022
| government_type = ஒற்றை [[தலைவர் ஆளும் அரசு முறைமை|சனாதிபதிக் குடியரசு]]
| leader_title1 = அரசுத்தலைவர்
| leader_name1 = {{nowrap|கேப்ரியல் போரிக்}}
| leader_title2 =
| leader_name2 =
| leader_title3 =
| leader_name3 =
| leader_title4 =
| leader_name4 =
| legislature = தேசியப் பேரவை
| upper_house = மேலவை
| lower_house = பிரதிநிதிகள் சபை
| sovereignty_type = விடுதலை
| sovereignty_note = எசுப்பானியாவிடம் இருந்து
| established_event1 = ஆட்சிக் கவிழ்ப்பு
| established_date1 = 18 செப்டம்பர் 1810
| established_event2 = அறிவிப்பு
| established_date2 = 12 பெப்ரவரி 1818
| established_event3 = ஏற்றுக்கொள்ளப்பட்டது
| established_date3 = 25 ஏப்ரல் 1844
| established_event4 = அரசமைப்புச் சட்டம்
| established_date4 = 11 மார்ச் 1981
| area_rank = 37-ஆவது
| area_km2 = 756,101.96<ref name="ce2006">{{Cite web |url=http://www.ine.cl/canales/publicaciones/compendio_estadistico/pdf/2006/compendio2006.pdf |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.ine.cl/canales/publicaciones/compendio_estadistico/pdf/2006/compendio2006.pdf |archive-date=2022-10-09 |url-status=live |title=Compendio estadístico 2006 |access-date=29 November 2007 |author=Instituto Nacional de Estadísticas |date=October 2006|author-link=National Statistics Institute (Chile) }}</ref><ref name="Chile country profile">{{cite web |title=Chile country profile |url=https://www.bbc.com/news/world-latin-america-19357497 |website=BBC News |access-date=17 October 2023 |date=17 October 2023 |archive-date=11 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230411095040/https://www.bbc.com/news/world-latin-america-19357497 |url-status=live }}</ref>
| area_sq_mi = 291,930.4
| area_footnote =
| percent_water = 2.1 (as of 2015)<ref>{{cite web|title=Surface water and surface water change|access-date=11 October 2020|publisher=[[பொருளியல் கூட்டுறவு மற்றும் வளர்ச்சிக்கான அமைப்பு]] (OECD)|url=https://stats.oecd.org/Index.aspx?DataSetCode=SURFACE_WATER|archive-date=24 March 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210324133453/https://stats.oecd.org/Index.aspx?DataSetCode=SURFACE_WATER|url-status=live}}</ref>
| population_estimate = 18,549,457<ref>{{Cite CIA World Factbook|country=Chile|access-date=22 June 2023|year=2023}}</ref>
| population_estimate_year = 2023
| population_estimate_rank = 65-ஆவது
| population_density_km2 = 24
| population_density_sq_mi = 61
| population_density_rank = 198-ஆவது
| GDP_PPP = {{increase}} $597.520 பில்லியன்<ref name="IMFWEO.CL">{{cite web |url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2023/October/weo-report?c=228,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2020&ey=2028&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1 |title=World Economic Outlook Database, October 2023 Edition. (Chile) |publisher=[[அனைத்துலக நாணய நிதியம்]] |website=IMF.org |date=10 October 2023 |access-date=12 October 2023 |archive-date=11 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231111220407/https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2023/October/weo-report?c=228,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2020&ey=2028&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1 |url-status=live }}</ref>
| GDP_PPP_rank = 45-ஆவது
| GDP_PPP_year = 2023
| GDP_PPP_per_capita = {{increase}} $29,934<ref name="IMFWEO.CL" />
| GDP_PPP_per_capita_rank = 64-ஆவது
| GDP_nominal = {{increase}} $344.400 billion<ref name="IMFWEO.CL" />
| GDP_nominal_rank = 45-ஆவது
| GDP_nominal_year = 2023
| GDP_nominal_per_capita = {{increase}} $17,253<ref name="IMFWEO.CL" />
| GDP_nominal_per_capita_rank = 62-ஆவது
| Gini_year = 2021
| Gini_change = increase
| Gini = 46 
| Gini_ref = <ref name="Inequality - Income inequality">{{cite web |url=https://data.oecd.org/inequality/income-inequality.htm |title=Inequality – Income inequality |publisher=[[பொருளியல் கூட்டுறவு மற்றும் வளர்ச்சிக்கான அமைப்பு]] |access-date=25 July 2021 |archive-date=1 July 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220701171540/https://data.oecd.org/inequality/income-inequality.htm |url-status=live }}</ref>
| Gini_rank =
| HDI_year = 2021
| HDI_change = increase 
| HDI = 0.855 
| HDI_ref = <ref name="HDI">{{cite web|url=https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2021-22pdf_1.pdf |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221009/https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2021-22pdf_1.pdf |archive-date=2022-10-09 |url-status=live|title=Human Development Report 2021/2022|language=en|publisher=[[ஐக்கிய நாடுகள் வளர்ச்சித் திட்டம்]]|date=8 September 2022|access-date=8 September 2022}}</ref>
| HDI_rank = 42-ஆவது
| currency = சிலியப் பேசோ
| currency_code = CLP
| time_zone = சிலியின் நேர வலயம்
| utc_offset = −4, −6
| time_zone_DST =
| utc_offset_DST = -3, −5
| DST_note = ஏப்ரல் முதல் செப்டம்பர் வரை
| drives_on = வலம்
| calling_code = +56
| iso3166code =
| cctld = .cl
| footnote_a = சட்டமன்றம் [[வல்பெய்ரசோவ்]] அடிப்படையில் சட்டமன்றம்.
| footnote_b = ஈசுடர் தீவு, சலாசு இ கோமசு தீவுகள் அடங்கலாக; [[அந்தாட்டிக்கா]]வில் கோரப்பட்ட 1250,000 சதுரகிமீ பகுதி சேர்க்கப்படவில்லை.
}}
'''சிலி''' (''Chile'', {{IPAc-en|audio=En-Chile-pronunciation.ogg|ˈ|tʃ|ɪ|l|i}}) அதிகாரபூர்வமாக '''சிலி குடியரசு''' (''Republic of Chile'') என்பது [[தென் அமெரிக்கா]]வின் மேற்கே அமைந்துள்ள ஒரு நாடு. இது உலகின் மிகவும் தெற்கே உள்ள நாடும், [[அந்தாட்டிக்கா]]விற்கு மிக அருகில் உள்ள நாடும் ஆகும். இது [[அந்தீசு மலைத்தொடர்|அந்தீசு மலைகளுக்கும்]] [[அமைதிப் பெருங்கடல்|பசிபிக் பெருங்கடலுக்கு]]ப் இடையில் ஒரு குறுகிய நிலப்பரப்பில் நீண்டுள்ளது. 756,102 சதுரகிமீ பரப்பளவைக்<ref name="Chile country profile"/> கொண்ட சிலியின் மக்கள்தொகை 17.5 மில்லியன் (2017-இல்) ஆகும்.<ref name="population">{{cite web|url=http://www.censo2017.cl/wp-content/uploads/2017/12/Presentacion_Resultados_Definitivos_Censo2017.pdf |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www.censo2017.cl/wp-content/uploads/2017/12/Presentacion_Resultados_Definitivos_Censo2017.pdf |archive-date=2022-10-09 |url-status=live|title=RESULTADOS CENSO 2017|work=RESULTADOS DEFINITIVOS CENSO 2017|publisher=National Statistics Institute|date=1 January 2018|access-date=18 January 2017}}</ref> சிலியின் எல்லைகளாக வடக்கே [[பெரு]], வடகிழக்கே [[பொலிவியா]], கிழக்கே [[அர்கெந்தீனா]] நாடுகளும், தெற்கே [[டிரேக் கடல் பெருவழி]]யும் அமைந்துள்ளன. அத்துடன் இந்நாடு [[ஈஸ்டர் தீவு]], யுவான் பெர்னாண்டசு, சலாசு இ கோமசு, தெசுவென்சுராடசு ஆகிய பசிபிக் தீவுகளையும் தனது கட்டுப்பாட்டில் வைத்துள்ளது. [[அந்தாட்டிக்கா]]வில் 1,250,000 சதுரகிமீ பரப்பளவு பகுதிக்கும் உரிமை கொண்டாடுகிறது.{{refn|group=nb|1961 முதல், [[அண்டார்டிக்கா ஒப்பந்தம்|அந்தாட்டிக்கா ஒப்பந்தப்படி]], அந்தாட்டிக் நிலத்தில் கோரப்படும் எந்த நிலமும் ''[[சட்டப்படி]]'' இடைநிறுத்தப்பட்டுள்ளது.}} சிலியின் தலைநகரமும் பெரிய நகரமும் [[சான் டியேகோ (சிலி)|சான் டியேகோ]] ஆகும். இதன் தேசிய மொழி [[எசுப்பானியம்]] ஆகும்.

[[எசுப்பானியா]] 16-ஆம் நூற்றாண்டின் நடுப்பகுதியில் இப்பகுதியை [[இன்கா பேரரசு|இன்காக்களிடம்]] இருந்து கைப்பற்றித் தனது குடியேற்ற நாடாக்கியது, ஆனால் இப்போது தென்-மத்திய சிலி என அழைக்கப்படும் வசித்த சுதந்திரமான [[மாப்புச்சி]] மக்களைக் கைப்பற்றத் தவறிவிட்டது. 1818 ஆம் ஆண்டு எசுப்பானியாவிடம் இருந்து விடுதலையை அறிவித்த பிறகு [[1830கள்|1830களில்]] ஒப்பீட்டளவில் நிலையான சர்வாதிகாரக் குடியரசாக சிலி உருவானது. 19-ஆம் நூற்றாண்டின் போது, சிலி குறிப்பிடத்தக்க பொருளாதார மற்றும் பிராந்திய வளர்ச்சியைப் பெற்றது, [[1880கள்|1880-களில்]] [[மாப்புச்சி]] எதிர்ப்புக்கு முற்றுப்புள்ளி வைத்தது, அத்துடன் [[பெரு]], [[பொலிவியா]] ஆகிய நாடுகளை பசிபிக் போரில் (1879-83) தோற்கடித்து, தற்போதைய வடக்குப் பகுதியைப் பெற்றது. 20-ஆம் நூற்றாண்டில், [[1970கள்]] வரை, சிலி [[மக்களாட்சி|மக்கள்-மயமாக்கல்]] செயல்முறைக்கு உட்பட்டது<ref>{{Cite web|url=http://www.memoriachilena.gob.cl/602/w3-article-3382.html|title=Elecciones, sufragio y democracia en Chile (1810–2012)|access-date=20 June 2021|website=Memoria Chilena|publisher=National Library of Chile|archive-date=6 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210606211346/http://www.memoriachilena.gob.cl/602/w3-article-3382.html|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.memoriachilena.gob.cl/602/w3-article-96054.html|title=Sufragio femenino universal|access-date=20 June 2021|website=Memoria Chilena|publisher=National Library of Chile|archive-date=27 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210627203312/http://www.memoriachilena.gob.cl/602/w3-article-96054.html|url-status=live}}</ref> இதன்மூலம், விரைவான மக்கள்தொகை வளர்ச்சி, [[நகராக்கம்|நகரமயமாக்கல்]] போன்றவை இடம்பெற்றன.<ref>{{Cite web|url=http://www.memoriachilena.gob.cl/602/w3-article-3351.html|title=Desarrollo y dinámica de la población en el siglo XX|access-date=20 June 2021|website=Memoria Chilena|publisher=National Library of Chile|archive-date=11 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210711012135/http://www.memoriachilena.gob.cl/602/w3-article-3351.html|url-status=live}}</ref> அதே நேரத்தில் அதன் பொருளாதாரத்தை முன்னெடுக்க அதன் [[செப்பு]]ச் சுரங்கங்கள் மூலம் ஏற்றுமதியை அதிகளவில் நம்பியிருந்தது.<ref>Salazar, Gabriel; Pinto, Julio (2002). ''Historia contemporánea de Chile III. La economía: mercados empresarios y trabajadores.'' LOM Ediciones. Pages 124–125.</ref><ref>Villalobos, Sergio; Silva, Osvaldo; Silva, Fernando; Estelle, Patricio (1974). ''Historia De Chile'' (14th ed.). Editorial Universitaria. {{ISBN|956-11-1163-2}}. Pages 773–775.</ref> [[1960கள்|1960]]-[[1970கள்|70களில்]], நாடு கடுமையான இடது-வலது அரசியலாலும், கொந்தளிப்பாலும் அல்லலுற்றது, இது 1973-இல் சிலி சதித்திட்டத்தில் உச்சக்கட்டத்தை அடைந்து, [[சால்வடோர் அயேந்தே]]யின் மக்களாட்சி இடதுசாரி அரசாங்கத்தை அகற்றியது. இதைத் தொடர்ந்து [[அகஸ்தோ பினோசெட்|அகுத்தோ பினோச்செட்]]டின் கீழ் 16 ஆண்டுகால வலதுசாரி இராணுவ சர்வாதிகார ஆட்சி ஏற்பட்டதின் விளைவாக 3,000 க்கும் மேற்பட்டோர் இறந்தும் காணாமலும் போயினர்.<ref name="BBC-Chile">{{Cite news |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/country_profiles/1222764.stm |title=Country profile: Chile |work=BBC News |date=16 December 2009 |access-date=31 December 2009 |archive-date=14 January 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100114035710/http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/country_profiles/1222764.stm |url-status=live }}</ref> 1988 இல் நடந்த வாக்கெடுப்பைத் தொடர்ந்து 1990 இல் பினோச்செட்டின் ஆட்சி முடிவுக்கு வந்து, ஒரு மைய-இடது கூட்டணியால் 2010 வரை ஆட்சி செய்யப்பட்டது.

சிலி அதிக வருமானம் கொண்ட பொருளாதாரத்தைக் கொண்டுள்ளது, அத்துடன் [[தென் அமெரிக்கா]]வில் பொருளாதார ரீதியாகவும் சமூக ரீதியாகவும் நிலையான நாடுகளில் ஒன்றாகும். இது [[இலத்தீன் அமெரிக்கா]]வை போட்டித்தன்மை, தனிநபர் வருமானம், [[உலகமயமாதல்|உலகமயமாக்கல்]], [[உலக அமைதிச் சுட்டெண்|அமைதி]], பொருளாதார சுதந்திரம் ஆகியவற்றில் முன்னணிக்குக் கொண்டு சென்றுள்ளது.<ref name="hdrstats.undp.org">{{cite web|url=http://hdrstats.undp.org/indicators/25.html |title=Human and income poverty: developing countries |work=UNDP |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090212140250/http://hdrstats.undp.org/indicators/25.html |archive-date=12 February 2009 }}</ref> [[நாட்டின் தோல்வி சுட்டெண்|நாட்டின் நிலைத்தன்மை]], மக்களாட்சி வளர்ச்சி ஆகியவற்றின் அடிப்படையில் சிலி, இப்பிராந்தியத்ல் சிறப்பாக செயல்படுகிறது,<ref name="wdi">{{cite web |url=http://databank.worldbank.org/ddp/home.do |title=World Development Indicators |publisher=World Bank |date=17 April 2012 |access-date=12 May 2012 |archive-date=26 December 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226011605/https://databank.worldbank.org/data/home.aspx |url-status=live }}</ref> மேலும் [[கனடா]]வைத் தொடர்ந்து, [[அமெரிக்காக்கள்|அமெரிக்கக் கண்டத்தில்]] இரண்டாவது மிகக் குறைந்த [[மனிதக்கொலை விகித அடிப்படையில் நாடுகளின் பட்டியல்|மனிதக்கொலை விகிதத்தை]]ப் பெற்றுள்ளது. சிலி [[ஐக்கிய நாடுகள் அவை]], [[செலக் (அமைப்பு)|இலத்தீன் அமெரிக்க, கரிபியன் சமூகம்]], பசிபிக் கூட்டமைப்பு ஆகியவற்றின் நிறுவன உறுப்பு நாடாகும். 2010 இல் இது [[பொருளியல் கூட்டுறவு மற்றும் வளர்ச்சிக்கான அமைப்பு|பொருளியல் கூட்டுறவு மற்றும் வளர்ச்சிக்கான அமைப்பில்]] இணைந்தது.

== குறிப்புகள் ==
{{notelist}}
{{Reflist|group=nb}}

== மேற்கோள்கள் ==
{{Reflist|2}}

== வெளி இணைப்புகள் ==
*[https://www.gob.cl/en/ Official Chile Government website]
*[https://thisischile.cl ThisIsChile Tourism & Commerce Website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191220035214/https://www.thisischile.cl/ |date=20 December 2019 }}
*[https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/ Chile]. ''[[த வேர்ல்டு ஃபக்ட்புக்]]''. [[நடுவண் ஒற்று முகமை]].
* [https://web.archive.org/web/20081011194320/http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/chile.htm Chile] from ''UCB Libraries GovPubs''
*{{Curlie|Regional/South_America/Chile}}
* [http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/country_profiles/1222764.stm Chile profile] from the BBC News
* [https://web.archive.org/web/20140116103522/http://www.ubicachile.cl/ Road maps of Chile, interactive]
*[http://wits.worldbank.org/CountryProfile/Country/CHL/Year/2012/Summary World Bank Summary Trade Statistics Chile]
*{{Wikiatlas|Chile}}
* [http://www.ifs.du.edu/ifs/frm_CountryProfile.aspx?Country=CL Key Development Forecasts for Chile] from International Futures
* [http://www.chileculture.org/ Chile Cultural Society]
{{தென் அமெரிக்கா}}
{{Authority control}}
{{Coord|34|S|71|W|display=title}}

[[பகுப்பு:சிலி| ]]
[[பகுப்பு:முன்னாள் எசுப்பானியக் குடியேற்றங்கள்]]
[[பகுப்பு:குடியரசுகள்]]
[[பகுப்பு:தென் அமெரிக்க நாடுகள்]]
[[பகுப்பு:ஐக்கிய நாடுகள் சபையின் உறுப்பு நாடுகள்]]
[[பகுப்பு:எசுப்பானிய மொழி பேசும் நாடுகளும் ஆள்புலங்களும்]]

சிலி - திருத்த வரலாறு

imported>KanagsBOT: /* வெளி இணைப்புகள் */ clean up using AWB